O‘ZBEK TILIDAGI OZIQ-OVQAT IBORALARINING SEMANTIK STRUKTURASI

  • Published
     May 7, 2026
  • Page
     34-36

Authors

Dilfuza Iskandarova
O‘zDJTU o‘qituvchisi

Abstract

Ushbu tadqiqot oziq-ovqat komponentlari bilan bog‘liq o‘zbek frazeologik birliklarining semantik tuzilishi va madaniy ahamiyatini o‘rganishga qaratilgan. Ushbu birliklar o‘rtasidagi o‘zaro munosabat va semantik farqlarni aniqlash, ularning o‘zbek xalqining milliy-madaniy o‘ziga xosligini qanday aks ettirishini o‘rganishga alohida e’tibor qaratilgan. Tadqiqotda oziq-ovqat bilan bog‘liq iboralarga singdirilgan ko‘chma ma’nolarni o‘rganish va ular ifodalaydigan konseptual sohalarni aniqlash uchun semantik va kognitiv tahlil qo‘llaniladi. Kalit so‘zlar:Gastronomik idiomalar, frazeologiya, frazeologik birliklar, oziq-ovqat idiomalari, semantik tuzilma, milliy o‘zlik, madaniyat O‘zbek tilidagi oziq-ovqat bilan bog‘liq frazeologik birliklar ijtimoiy qadriyatlar, xulq-atvor me’yorlari, his-tuyg‘ular va voqelikni jamoaviy idrok etishni aks ettiruvchi muhim lingvomadaniy kod vazifasini bajaradi. Bu frazeologizmlar til, tafakkur va madaniyat o‘rtasidagi bog‘lovchi bo‘g‘in bo‘lib, moddiy madaniyatning kundalik elementlari, masalan, oziq-ovqatning til ifodasida ramziy ma’no tashuvchilarga aylanishini ochib beradi. Tadqiqot iboralarning kognitiv va madaniy rolini yoritib beradi hamda o‘zbek frazeologizmlarining semantik tuzilishini, shuningdek, ularning tilshunoslik va madaniyatshunoslikdagi ahamiyatini chuqurroq tushunishga yordam beradi. Ta’kidlash joizki, oziq-ovqat komponentlari bilan bog‘liq iboralar frazeologik birliklarning shakllanishida muhim o‘rin tutadi. Tilning frazeologik tarkibi xalqning milliy va madaniy o‘ziga xosligini talqin etish hamda ifodalashda muhim rol bajaradi. Insonlarning dunyoqarashi va madaniy xususiyatlarini aks ettirishi bois, “ovqat” elementi ishtirok etgan frazeologik birliklar har bir til frazeologik tizimida o‘z ifodasini topadi. Tilda milliy-madaniy ma’lumotlarni saqlovchi, o‘ziga xos milliy-madaniy “ta’m” bilan ajralib turuvchi hamda milliy idrok xususiyatlarini ochib beruvchi frazeologik birliklar turg‘unlashgan. M.I. Rasulova ta’kidlaganidek

References

  1. Abdurahimovna, U. S. (2026). THE ROLE AND SIGNIFICANCE OF DISCOURSE ANALYSIS IN TEACHING ENGLISH AS A SECOND LANGUAGE. SHOKH LIBRARY, 1(1).
  2. Begmatov E., Madvaiyev A. O‘zbek tilining izohli lug’ati. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi. – 2007. –B.114.
  3. Niyazmetova D.D. Проблемы перевода пищевых компонентных фразеологизмов английского языка на узбекский язык// Science, Research, Development, Philology, Sociology and Culturology. – 2019. – V. – P. 78-
  4. Rahmatullayev Sh. O‘zbek tilining izohli frazeologik lug’ati. – Toshkent.: O‘qituvchi, 1978.
  5. Расулова М. И. Основы лексической категоризatsiи в лингвистике. – Т: Фан, 2005. – C. 267. 36
How to Cite
O‘ZBEK TILIDAGI OZIQ-OVQAT IBORALARINING SEMANTIK STRUKTURASI. (2026). Spectrum of Development, 2(4), 34-36. https://spectrumofdevelopment.com/index.php/sod/article/view/1620
Endnote/Zotero/Mendeley (RIS) BibTeX
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0). You are free to share and adapt this work for any purpose, including commercially, provided you give appropriate credit to the original author(s) and source, provide a link to the license, and indicate if changes were made.

License: creativecommons.org

How to Cite

O‘ZBEK TILIDAGI OZIQ-OVQAT IBORALARINING SEMANTIK STRUKTURASI. (2026). Spectrum of Development, 2(4), 34-36. https://spectrumofdevelopment.com/index.php/sod/article/view/1620

Issue Cover

Issue

Vol. 2 No. 4 (2026): Raqamli davrda til, tafakkur va madaniyat: sun’iy intellekt va gumanitar fanlar integratsiyasi

Statistics

Abstract Views
: 22 times

Section

Articles